Hoe omgaan met opstoten van psoriasis

Interview met professor Jo Lambert, diensthoofd Dermatologie van het UZ Gent.

Psoriasis kent een erg op- en afgaand verloop. Opstoten worden opgevolgd door periodes van verbetering, of zelfs wegblijven van de ziekte. Hoe kan u het beste inspelen op dit op- en afgaand verloop?

Hoe lang de opstoten duren, of wanneer ze terugkomen, valt niet te voorspellen. Dat hangt ook af van persoon tot persoon. Psoriasis is daarom een erg onvoorspelbare ziekte.
Bij een opstoot worden de huidcellen in de opperhuid sneller dan nodig vervangen. Normaal gezien groeien huidcellen onderaan de huid, en komen ze na ongeveer 28 dagen aan de oppervlakte. Bij een opstoot van psoriasis gebeurt dat op 4 tot 7 dagen tijd.
Opstoten doen zich voor in verschillende vormen. De meest voorkomende (80 % van de psoriasispatiënten) is psoriasis vulgaris of plaque psoriasis: scherp omschreven plaques met dikke witte schilfers op rode en verdikte huid.

Een verstoord immuunsysteem

De wetenschap vermoedt dat een verstoord immuunsysteem aan de basis ligt van psoriasis. Het immuunsysteem produceert ontstekingsfactoren die de hoorncellen ertoe aanzet veel te snel te gaan delen, wat aanleiding geeft tot de schilfers. Hoe het immuunsysteem op een bepaald moment (vaak ofwel in de 20-er ofwel in de 50-er jaren) verstoord geraakt, is nog niet precies duidelijk. Men vond wel dat sommige mensen een erfelijke aanleg hebben voor het verstoord functioneren van het immuunsysteem. Mede daardoor valt een opstoot van psoriasis niet 100 procent te voorkomen.

Opflakkeringen beperken

Er bestaan wel een aantal tips om de ernst van de symptomen te verkleinen, of die helpen het aantal opflakkeringen terug te dringen. Zo is het belangrijk om beschadiging van normale huid zoveel als mogelijk tegen te gaan. “Eén tot twee weken na een lokale beschadiging, kan op dezelfde plaats een psoriasisplek ontstaan. Dat wordt het fenomeen van Koebner genoemd”, legt professor Jo Lambert –Dermatoloog in het UZ Gent uit.“Mogelijke beschadigingen zijn van fysieke (insectenbeten, zonnebrand, wrijving, snee, …), of chemische aard (bv. reactie op geneesmiddel of vaccinatie), of als gevolg van een ziekte (bv. herpes of syfilis). De kans dat er na een beschadiging psoriasis ontstaat, wordt groter naar mate de psoriasis al actief is.”

Sport en een evenwichtig dieet

Naast het vermijden van huidbeschadiging, kan ook een beperkte dosis zonnestralen helpen. Ultraviolet licht vertraagt de groei van huidcellen. Maar wees voorzichtig: een verbrande huid kan de psoriasis opnieuw laten opflakkeren.
Sommige medicijnen veroorzaken opstoten van psoriasis, onder andere bètablokkers die voorgeschreven worden bij hartproblemen. Vraag daarom aan uw arts of uw medicijnen veilig zijn.
Probeer verder stress te vermijden. Het wetenschappelijk bewijs is nog niet geleverd, maar veel patiënten hebben het gevoel dat de symptomen toenemen als ze onder stress staan. Misschien kunnen relaxatietechnieken of yoga daarbij helpen.
“Ten slotte is het een goed idee om gezond te leven. Gewichtscontrole wordt aanbevolen door middel van een evenwichtig dieet met veel fruit en groenten, en genoeg sport. Ook alcohol en roken zijn te vermijden”, raadt Professor Jo Lambert aan. “Er bestaat namelijk meer en meer epidemiologisch bewijs dat mensen met psoriasis meer dan gemiddeld te kampen hebben met beginnende suikerziekte, obesitas, te hoge bloeddruk, hartziekten zoals atherosclerose en hartinfarct. Men kan de twee nog niet oorzakelijk met elkaar in verband brengen. Maar nu al preventief inspelen op deze risicofactoren door gezonder te gaan leven, lijkt waardevol”, besluit professor Lambert.